هفدهم مرداد، روز خبرنگار، فرصتی است برای پاسداشت تلاش انسانهایی که رسالت خود را در آگاهیبخشی، حقیقتجویی و انعکاس صدای جامعه تعریف کردهاند؛ روزی برای یادآوری این حقیقت که جامعه بدون رسانههای مسئول، حرفهای و مستقل، مسیر دشوارتری برای شناخت واقعیتها و مطالبه حقوق خود خواهد داشت.
خبرنگاری صرفاً انتشار خبر نیست. خبرنگار باید ببیند، بشنود، بررسی کند، مطالبه کند و در نهایت، روایت دقیق و منصفانهای از آنچه در جامعه میگذرد ارائه دهد. این مسئولیت، زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که موضوع، زندگی و مطالبات مردمی باشد که انتظار دارند صدایشان شنیده شود.
در سیستان و بلوچستان، این رسالت ابعاد گستردهتری دارد. استانی با جغرافیایی وسیع، تنوع فرهنگی و اجتماعی، ظرفیتهای ارزشمند اقتصادی، مرزهای راهبردی، سواحل مکران، استعدادهای جوان و فرصتهای کمنظیر در حوزههای مختلف که در کنار این ظرفیتها، همچنان با مجموعهای از مسائل و مطالبات انباشته نیز روبهروست.
در چنین شرایطی، خبرنگار باید بتواند هم ظرفیتهای استان را به کشور معرفی کند و هم مشکلات و مطالبات مردم را بدون اغراق و سیاهنمایی، اما شفاف و صریح، به گوش مسئولان برساند.
گاهی یک گزارش رسانهای میتواند مسئلهای را که مدتها مورد توجه قرار نگرفته، در اولویت مدیران قرار دهد. یک تصویر میتواند واقعیتی را که در میان آمارها دیده نمیشود، نمایان کند و یک گفتوگوی مسئولانه میتواند زمینه پاسخگویی و اصلاح یک تصمیم را فراهم آورد.
از این منظر، رسانه نه مقابل مدیریت، بلکه در کنار مردم و در مسیر اصلاح و توسعه قرار دارد.
مطالبهگری؛ وظیفه رسانه، پاسخگویی؛ مسئولیت مدیران
مطالبهگری، یکی از مهمترین کارکردهای رسانه است. مدیران و مسئولان نیز باید نقد و پرسش خبرنگاران را بخشی از فرآیند مدیریت بدانند، نه تهدیدی علیه آن.
مردم حق دارند بدانند درباره مشکلات حوزههای مختلف چه اقداماتی انجام شده، چه وعدههایی عملی شده و چه برنامهای برای مسائل باقیمانده وجود دارد.
از سوی دیگر، مطالبهگری حرفهای نیز باید بر پایه دقت، مستندات، انصاف و رعایت اخلاق رسانهای باشد. رسانهای که مطالبه میکند، باید در برابر حقیقت نیز مسئول باشد.
ما معتقدیم پاسخگویی مدیران و مطالبهگری رسانهها، دو روی یک سکهاند؛ هر اندازه ارتباط میان رسانه و دستگاههای اجرایی شفافتر و حرفهایتر باشد، اعتماد عمومی نیز افزایش خواهد یافت.
خبرنگار باید دغدغه مردم را داشته باشد؛ اما خبرنگار نیز دغدغه دارد
در روز خبرنگار نباید تنها از رسالت خبرنگاران سخن گفت و مشکلات آنان را فراموش کرد.
بخش قابل توجهی از خبرنگاران و فعالان رسانهای، بهویژه در رسانههای محلی، با مشکلاتی همچون امنیت شغلی، معیشت، بیمه، هزینههای تولید محتوا، تجهیزات حرفهای، دسترسی به اطلاعات و دشواریهای اقتصادی فعالیت رسانهای مواجهاند.
نمیتوان از خبرنگار انتظار داشت که صدای جامعه باشد، اما دغدغههای حرفهای و معیشتی او نادیده گرفته شود.
رسانه محلی، بخشی از سرمایه اجتماعی هر منطقه است و حمایت از رسانههای حرفهای، الزاماً حمایت مالی مستقیم نیست؛ گاهی دسترسی عادلانه به اطلاعات، پاسخگویی مسئولان، برگزاری نشستهای خبری، احترام به استقلال رسانه و فراهم کردن زمینه فعالیت حرفهای مهمترین حمایتهایی است که میتواند به ارتقای کیفیت رسانه کمک کند.
توسعه سیستان و بلوچستان، بدون رسانه توانمند ممکن نیست
سیستان و بلوچستان برای توسعه، بیش از هر چیز به سرمایه انسانی، اعتماد عمومی و روایت درست از ظرفیتها و واقعیتهای خود نیاز دارد.
رسانه میتواند پل ارتباطی میان مردم، مسئولان، نخبگان و بخش خصوصی باشد؛ ظرفیتهای اقتصادی و گردشگری استان را معرفی کند، موفقیتها را روایت کند، مشکلات را به موقع هشدار دهد و مطالبات مردم را به موضوعی جدی در فرآیند تصمیمگیری تبدیل کند.
ما در هامون نگار بر این باوریم که رسانه باید همزمان دو وظیفه را دنبال کند: دیدن آنچه شایسته تقدیر است و بیان آنچه نیازمند اصلاح است.
نه میتوان چشم بر پیشرفتها بست و نه میتوان مشکلات را نادیده گرفت.
رسالت رسانه، روایت منصفانه واقعیت است؛ روایتی که بتواند امید را در کنار مطالبهگری، نقد را در کنار انصاف و توسعه را در کنار پاسخگویی قرار دهد.
در این مسیر، خبرنگاران سیستان و بلوچستان شایسته حمایت و احترام بیشتری هستند؛ چرا که بسیاری از آنان با وجود دشواریهای مسیر، همچنان در میدان خبر حضور دارند و برای انعکاس صدای مردم تلاش میکنند.
روز خبرنگار، فرصتی برای تقدیر از همه خبرنگاران، عکاسان، گزارشگران، سردبیران، فعالان رسانهای و صاحبان قلم است؛ کسانی که سرمایه اصلیشان اعتماد مردم و اعتبارشان، حاصل سالها تلاش حرفهای است.
به امید روزی که هیچ مطالبه بهحق مردمی بیپاسخ نماند، هیچ خبرنگاری برای انجام وظیفه حرفهای خود دغدغهای جز حقیقت نداشته باشد و ظرفیتهای واقعی سیستان و بلوچستان بیش از گذشته در مسیر توسعه و پیشرفت کشور به کار گرفته شود.
هفدهم مرداد، روز خبرنگار، بر همه تلاشگران عرصه خبر و رسانه، بهویژه خبرنگاران پرتلاش سیستان و بلوچستان، مبارک باد.
حمید گنجعلی
مدیرمسئول پایگاه خبری هامون نگار
